Overkapping, carport of tuinhuis: wanneer heb je een vergunning nodig?

Hieronder leggen we de landelijke regels uit zoals ze sinds de Omgevingswet gelden. Let op: je gemeente kan in het omgevingsplan strengere eisen stellen, en wij zijn geen vergunningverlener. Beschouw dit als voorbereiding op het gesprek, niet als toestemming.

Voorwaarde 1: het staat in het achtererfgebied

Het achtererfgebied is het deel van je erf achter de voorgevelrooilijn, oftewel achter de denkbeeldige lijn die door de voorkant van je huis loopt. Alles wat daar staat, valt onder de soepele regels. Alles wat daarvoor staat, dus in je voortuin, heeft vrijwel altijd wel een vergunning nodig.

Een hoekwoning is het lastige geval. Sta je met een zijgevel aan de straat, dan telt dat stuk tuin vaak niet als achtererfgebied, ook al voelt het zo. Twijfel je, dan is dat precies het moment om de Vergunningcheck te doen.

Voorwaarde 2: de hoogte

Voor een los bouwwerk in het achtererfgebied, dus een blokhut, schuurtje of vrijstaande overkapping, geldt een maximum van 3 meter hoog. Dat is de totale hoogte gemeten vanaf het maaiveld, dus inclusief de nok.

Bouw je tegen je huis aan, binnen 4 meter van het hoofdgebouw, dan gelden andere maten: de constructie mag dan niet hoger worden dan 30 centimeter boven de vloer van de eerste verdieping, met een absoluut maximum van 5 meter. Dat klinkt ingewikkeld, maar het komt erop neer dat een aangebouwde veranda onder je slaapkamerraam moet blijven.

Voorwaarde 3: het aantal vierkante meters

Dit is het onderdeel waar de meeste verwarring over bestaat. Je leest overal dat je 30 vierkante meter vergunningvrij mag bouwen, maar dat getal staat nergens in de wet. Wat er wel staat, is een staffel die afhangt van de grootte van je bebouwingsgebied, dus het deel van je erf waar bijgebouwen mogen staan:

• Bebouwingsgebied tot 100 m2: je mag de helft ervan bebouwen.
• Tussen 100 en 300 m2: 50 m2, plus 20 procent van het deel boven de 100 m2.
• Boven 300 m2: 90 m2, plus 10 procent van het deel boven de 300 m2, tot maximaal 150 m2.

Belangrijk: dit is de totale bebouwing, niet alleen je nieuwe overkapping. Een bestaande schuur, een aanbouw en het tuinhuis van de vorige bewoner tellen allemaal mee. Bij een gemiddelde achtertuin van 120 vierkante meter kom je zo op ongeveer 54 vierkante meter uit, waar dus nog van af moet wat er al staat.

En de buren?

Voor vergunningvrij bouwen geldt geen wettelijke minimumafstand tot de erfgrens. Je mag een overkapping in principe tot tegen de grens plaatsen, zolang hij op jouw grond staat. Het burenrecht stelt wel eisen zodra er ramen of een dakterras in het spel komen, en regenwater van je dak mag niet op het perceel van de buren terechtkomen.

Praktisch gezien: een overkapping tegen de erfgrens is juridisch vaak prima en sociaal zelden. Even langsgaan voordat de palen staan, kost een kop koffie en scheelt jaren ongemak.

Wanneer je zeker wel een vergunning nodig hebt

• Het bouwwerk komt in de voortuin of aan een zijkant die aan de straat grenst.
• Je woning is een monument of staat in een beschermd stads- of dorpsgezicht.
• Je gaat boven de genoemde hoogtes of vierkante meters uit.
• Er komt een zelfstandige woon- of slaapruimte in, bijvoorbeeld een mantelzorgwoning.

Hoe je het in tien minuten zeker weet

Doe de Vergunningcheck op het Omgevingsloket van de overheid. Je vult je adres en je plannen in en krijgt te horen of je een vergunning moet aanvragen, een melding moet doen of niets hoeft. Dat is de enige plek waar ook het omgevingsplan van jouw gemeente wordt meegenomen, en dus het enige antwoord waar je op kunt bouwen.

Een vergunning nodig? Reken op ongeveer acht weken behandeltijd voor de reguliere procedure, plus leges. Vraag hem aan voordat je materiaal bestelt.

Waar wij je bij helpen

Wij leveren de bouwwerken, niet de vergunning. Wel weten we uit ervaring welke maten in de praktijk zelden problemen geven, en we kunnen meedenken over een model dat binnen de grens van 3 meter blijft. Onze houten overkappingen, bouwpakketten, carports en blokhutten staan met hun afmetingen online, zodat je ze naast de regels hierboven kunt leggen.

Kom je er niet uit? Bel ons of vraag vrijblijvend een offerte aan. Dan kijken we samen naar je situatie voordat je iets bestelt. Lees ook wat er onder je bouwwerk moet komen in de fundering onder je tuinhuis of overkapping.